Ronaldo Ramos Caiado (ur. 25 września 1949 w Anápolis) to brazylijski polityk prawicy, z wykształcenia lekarz ortopeda, a zarazem producent rolny z rodziny wielkich posiadaczy ziemskich z Goiás. W 1985 roku współzałożył organizację rolników União Democrática Ruralista (UDR), później był deputowanym, senatorem i gubernatorem stanu Goiás (2019–2026). Dwa razy kandydował na prezydenta Brazylii: w 1989 roku zdobył około 0,7 procent głosów, a w 2026 roku 2,18 procent i piąte miejsce.
Kariera Caiado pozwala obejrzeć brazylijską prawicę w całym przekroju: od sporów o reformę rolną w latach 80., przez cztery dekady w Kongresie, po rządy w jednym z najbardziej rolniczych stanów kraju i kampanię prezydencką w 2026 roku. Jego nazwisko wywołuje skrajnie różne reakcje. Zwolennicy widzą w nim sprawnego zarządcę, który obniżył przestępczość w Goiás, a krytycy przypominają mu przeszłość w UDR i wysoką liczbę zgonów w działaniach policji.
Ronaldo Caiado w pigułce:
Pełne imię i nazwisko: Ronaldo Ramos Caiado
Urodzony: 25 września 1949 w Anápolis, w stanie Goiás (w 2026 roku skończył 77 lat)
Zawód: lekarz ortopeda, specjalista od chirurgii kręgosłupa, producent rolny
Znany z: współtworzenia UDR, pięciu kadencji w Izbie Deputowanych, rządów w Goiás i dwóch kandydatur na prezydenta
Stanowiska: deputowany federalny (1991–1995 i 1999–2015), senator (2015–2019), gubernator Goiás (od 1 stycznia 2019 do 31 marca 2026)
Partia: od 2026 roku PSD (wcześniej m.in. PFL, DEM i União Brasil)
Wybory prezydenckie: 1989 (około 0,7 procent, 10. miejsce) i 2026 (2,18 procent, 5. miejsce)
Skąd pochodzi Ronaldo Caiado? Dynastia polityczna z Goiás
Caiado urodził się w Anápolis, mieście w stanie Goiás w środkowej Brazylii. Jego rodzicami byli Edenval Ramos Caiado i Maria Xavier Caiado. Goiás leży w sawannie Cerrado i jest regionem rolniczym. Powierzchnią (około 340 tysięcy kilometrów kwadratowych) przewyższa Polskę (około 313 tysięcy), ale mieszka tam około 7 milionów osób, czyli kilka razy mniej niż w całej Polsce. O tej sawannie i jej znaczeniu dla rolnictwa pisałam w poście o Cerrado.
Polityka była w rodzinie Caiado niemal tradycją. Jego dziadek, Antônio „Totó" Ramos Caiado, był deputowanym federalnym i senatorem oraz jednym z najbardziej wpływowych przywódców regionalnych swojej epoki. Za czasów Pierwszej Republiki został mianowany zarządcą Goiás przez prezydenta Washingtona Luísa, a odsunęła go od władzy rewolucja 1930 roku. Brat dziadka, Brasil Ramos Caiado, rządził Goiás w latach 1925–1929, a jeszcze w XIX wieku prowincją kierował prapradziadek, Antônio José Caiado. O przełomie 1930 roku i jego skutkach napisałam w poście o Getúlio Vargasie.
Lekarz ortopeda: studia w Rio de Janeiro i specjalizacja w Paryżu
Zanim Caiado wszedł do polityki, zrobił karierę medyczną. W jego życiorysie w Senacie jako uczelnia wymieniony jest Uniwersytet Federalny w Rio de Janeiro (UFRJ), gdzie ukończył medycynę na początku lat 70. i zrobił tytuł magistra z ortopedii. Część mediów zaznacza, że wydział, który ukończył, czyli Szkoła Medycyny i Chirurgii, wchodzi dziś w skład innej uczelni, Uniwersytetu Federalnego Stanu Rio de Janeiro (UNIRIO). Uczył też jako asystent na wydziale ortopedii i traumatologii.
W 1977 roku wyjechał do Francji. Według jego życiorysu pracował tam jako asystent na Uniwersytecie Paryskim i specjalizował się w chirurgii kręgosłupa w zespole profesora Roy-Camille'a. W 1978 roku opublikował w Paryżu pracę o operacji metodą Clowarda w leczeniu nerwobólu szyjno-ramiennego. Po powrocie do Brazylii pracował jako chirurg kręgosłupa i wykładowca.
Na początku 2026 roku, przy okazji przyjęcia do Goiańskiej Akademii Medycyny, Caiado przyznał, że od kilku lat nie wykonuje już praktyki klinicznej, ale jak podkreślił, przez całą karierę polityczną występował w obronie medycyny.
Rolnik i współzałożyciel UDR: spór o reformę rolną
Caiado jest również producentem rolnym i hodowcą bydła, związanym z goiańskimi stowarzyszeniami hodowców. To właśnie rolnictwo wprowadziło go do polityki ogólnokrajowej.
W 1985 roku, gdy Brazylia wychodziła z dyktatury wojskowej, pierwszy rząd cywilny José Sarneya ogłosił Narodowy Plan Reformy Rolnej, zakładający przejmowanie nieużytkowanej ziemi na rzecz bezrolnych rodzin. Hodowcy i właściciele ziemscy z Goiás, którzy poczuli się zagrożeni, założyli w maju tego roku União Democrática Ruralista, czyli Demokratyczną Unię Ruralistów (ruralistami nazywa się w Brazylii przedstawicieli interesów dużych producentów rolnych). Caiado był jednym z założycieli i stał na czele organizacji pod koniec lat 80. (źródła podają lata 1986–1989 lub 1987–1989). W Brazylii słowo „ruralista" oznacza dziś parlamentarne lobby rolnicze, a jego popularyzację przypisuje się właśnie UDR.
W czasie prac nad konstytucją z 1988 roku UDR organizowała wyjazdy rolników do Brasílii, by wpływać na głosowania przeciwko reformie rolnej. Zwolennicy organizacji uważają, że broniła ona prawa własności i producentów rolnych. Krytycy twierdzą, że przyczyniła się do ograniczenia mechanizmów wywłaszczania dużych gospodarstw. Sam Caiado tłumaczył później, że UDR powstała w odpowiedzi na działania Ruchu Bezrolnych (MST), z którym spierał się przez kolejne dekady.
Koniec lat 80. był na brazylijskiej wsi okresem przemocy. W grudniu 1988 roku w Acre zamordowano Chico Mendesa, przywódcę zbieraczy kauczuku i obrońcę lasu. Zlecenie zabójstwa przypisano Darly'emu Alvesowi, który według części brazylijskich mediów był powiązany z UDR w Acre. Darly Alves i jego syn zostali w 1990 roku skazani na 19 lat więzienia. Caiado, wówczas szef UDR, zaprzeczał w styczniu 1989 roku na konferencji prasowej, by organizacja miała coś wspólnego z tą zbrodnią. MST i część lewicowych komentatorów wskazują go jednak do dziś jako jednego z symboli sprzeciwu wobec reformy rolnej.
O walce o ziemię w Brazylii pisałam też w poście o kwilombolach, a o czasach, w których powstała UDR, w poście o dyktaturze wojskowej.
Wybory prezydenckie 1989: biały koń i około 0,7 procent głosów
W 1989 roku Brazylia po raz pierwszy od prawie trzech dekad wybierała prezydenta w głosowaniu bezpośrednim. W tym samym roku w Polsce odbyły się częściowo wolne wybory, więc oba kraje przechodziły wtedy przez własne zmiany ustrojowe.
Caiado wystartował jako kandydat starego PSD, partii założonej w 1987 roku, która nie ma nic wspólnego z dzisiejszym PSD (to powstało w 2011 roku). Jego kandydatem na wiceprezydenta został Camilo Calazans z PDN. Spośród 22 kandydatów zajął dziesiąte miejsce, zdobywając około 489 tysięcy głosów, czyli mniej więcej 0,7 procent. Kampanię zapamiętano m.in. z reklamy telewizyjnej, w której jeździł na białym koniu. Brał udział w debatach telewizyjnych.
W drugiej turze poparł Fernanda Collora de Mello, który pokonał Lulę. To pierwsze starcie Caiado z przyszłym prezydentem miało swój dalszy ciąg: w 2015 roku Lula pozwał go za zniesławienie po atakach, jakie Caiado kierował wobec niego jako senator.
Deputowany i senator: cztery dekady w Kongresie
W 1990 roku Caiado został wybrany na deputowanego federalnego z Goiás i uzyskał wtedy w stanie najwięcej głosów (98 256). W Izbie Deputowanych zasiadał przez pięć kadencji: w latach 1991–1995 i 1999–2015. W 1992 roku należał do niewielkiej grupy deputowanych, którzy głosowali przeciwko impeachmentowi Collora, choć wcześniej poparł go w drugiej turze wyborów.
W 1994 roku wystartował w wyborach na gubernatora Goiás i zajął trzecie miejsce z wynikiem 23,18 procent. Przez lata zmieniał barwy partyjne: po starym PSD związał się z PFL, które w 2007 roku zmieniło nazwę na Democratas (DEM), potem przeszedł do União Brasil, a w marcu 2026 roku do nowego PSD. W Brazylii partie powstają, łączą się i znikają tak często, że takie zmiany nie są niczym wyjątkowym.
W 2014 roku został wybrany senatorem z poparciem 47,57 procent wyborców (ponad 1,28 miliona głosów) i został liderem DEM w Senacie. Portal Congresso em Foco uznał go za najlepszego senatora pierwszego roku mandatu. W 2016 roku jako senator głosował za impeachmentem Dilmy Rousseff. Jak przebiegał ten proces, opisałam w poście o Dilmie Rousseff. Mandat senatora zakończył w 2019 roku, gdy objął urząd gubernatora.
Gubernator Goiás w latach 2019–2026
Wybory 2018 i 2022
W 2018 roku Caiado wygrał wybory na gubernatora Goiás już w pierwszej turze, zdobywając 59,73 procent głosów (około 1,77 miliona). Pokonał m.in. Daniela Vilelę, który później został jego wicegubernatorem i następcą. W 2022 roku został wybrany ponownie, także w pierwszej turze i z wynikiem powyżej 50 procent, pokonując między innymi majora Vitora Hugo z Partii Liberalnej.
Spadek zabójstw i polityka bezpieczeństwa
Bezpieczeństwo publiczne było głównym tematem jego rządów i późniejszej kampanii prezydenckiej. Rząd Goiás informował, że w latach 2019–2026 liczba zabójstw spadła o ponad 60 procent, a przestępstwa przeciwko mieniu o ponad 90 procent. Niezależne dane są bardziej ostrożne, ale potwierdzają trend: według Brazylijskiego Rocznika Bezpieczeństwa Publicznego, wydawanego przez Brazylijskie Forum Bezpieczeństwa Publicznego, wskaźnik zabójstw w Goiás spadł o 52,1 procent w ciągu sześciu lat. W 2024 roku wyniósł około 18,8 na 100 tysięcy mieszkańców, po raz pierwszy w serii historycznej poniżej średniej krajowej (20,8). Więcej o tym, jak wygląda bezpieczeństwo w Brazylii z perspektywy podróżnika, napisałam w poście o bezpieczeństwie w Brazylii.
Spór o śmiertelność policji
Ta sama polityka bezpieczeństwa wywołała krytykę. Goiás należy do stanów z najwyższym odsetkiem zgonów powodowanych przez policję. Według danych cytowanych przez media w 2023 roku w interwencjach policji zginęło w tym stanie 517 osób, a Forum Bezpieczeństwa Publicznego wskazywało, że w 2024 roku policja odpowiadała za około 27 procent wszystkich umyślnych zgonów z użyciem przemocy. Rząd Goiás podkreśla z kolei, że liczba zgonów w interwencjach policji spadała cztery lata z rzędu i w 2025 roku była najniższa w serii zaczynającej się w 2019 roku, a Caiado tłumaczył, że śmierci wynikają ze starć z uzbrojonymi przestępcami. Sprzeciwiał się też wprowadzeniu kamer na mundurach policjantów w swoim stanie.
Odejście z urzędu
Caiado zrezygnował ze stanowiska 31 marca 2026 roku, aby kandydować na prezydenta. Władzę przejął Daniel Vilela, który w wyborach w październiku 2026 roku został wybrany na gubernatora już w pierwszej turze.
Kontrowersje i spory
Zarzuty Demóstenesa Torresa z 2015 roku
W marcu 2015 roku Demóstenes Torres, były senator i dawny sojusznik polityczny Caiado, usunięty z Senatu w 2012 roku w związku ze sprawą biznesmena Carlinhosa Cachoeiry, opublikował w goiańskiej gazecie artykuł. Twierdził w nim, że kampanie Caiado z lat 2002, 2006 i 2010 były finansowane przez Cachoeirę. Caiado zaprzeczył, ostro odpowiedział Torresowi i zażądał pokazania dowodów. W kwietniu 2015 roku złożył do sądu wniosek o wyjaśnienia ze strony Torresa.
Sprawa z wyborów samorządowych 2024
W grudniu 2024 roku sąd wyborczy pierwszej instancji w Goiás skazał Caiado za nadużycie władzy politycznej i pozbawił go na osiem lat prawa kandydowania. Chodziło o spotkania w pałacu gubernatora, które miały wspierać kandydaturę Sandro Mabela na burmistrza Goiânii. W kwietniu 2025 roku regionalny sąd wyborczy uchylił karę niekwalifikowalności jednogłośnie, uznając, że wydarzenia nie miały wpływu na wynik wyborów, ale utrzymał grzywnę w wysokości 60 tysięcy reali za niedozwolone praktyki. Partia Liberalna, która wniosła pozew, zapowiadała odwołanie. Caiado mógł ostatecznie wystartować w wyborach 2026 roku.
Majątek kandydata
W deklaracji złożonej w sierpniu 2026 roku w Najwyższym Trybunale Wyborczym (TSE) Caiado wykazał majątek 52 557 930,98 reala, czyli ponad dwa razy więcej niż w 2022 roku (około 24,9 miliona). Większość to nieruchomości rolne (około 36,2 miliona reali) i stado bydła (około 10,5 miliona). Zespół Caiado tłumaczył wzrost sprzedażą Fazendy Santa Maria w Nova Crixás o powierzchni około 1120 hektarów, za 27,6 miliona reali w listopadzie 2025 roku.
Najstarszy z wątków spornych, czyli UDR i kwestia przemocy na wsi w latach 80., opisałam wyżej.
Kandydatura 2026: od Gusttavo Limy do Gilberta Kassaba
Zapowiedzi startu Caiado pojawiły się już w 2025 roku. W marcu tego roku ogłosił, że przystąpi do wyborów razem z popularnym piosenkarzem Gusttavo Limą, wykonawcą sertanejo (brazylijskiej muzyki country). Nie ustalono wtedy, kto miałby być kandydatem na prezydenta, a kto na wiceprezydenta. Zespół piosenkarza zastrzegał, że decyzje zapadną dopiero w 2026 roku, a Lima ostatecznie oświadczył, że nie weźmie udziału w wyborach. W kwietniu 2025 roku Caiado oficjalnie ogłosił pre-kandydaturę.
Przełom nastąpił w marcu 2026 roku. Caiado odszedł z União Brasil i wstąpił do PSD, partii Gilberta Kassaba. Kassab, który od 2022 roku myślał o własnym starcie, rozważał wystawienie jednego z trzech gubernatorów: Caiado, Eduarda Leite i Ratinho Juniora. Ratinho Junior wycofał się, a 30 marca 2026 roku Kassab ogłosił, że kandydatem zostanie Caiado, ponieważ ma największe szanse na wejście do drugiej tury. Dzień później Caiado zrezygnował ze stanowiska gubernatora.
Oficjalna nominacja nastąpiła 26 lipca 2026 roku na konwencji PSD w São Paulo. Na wiceprezydenta kandydował sam Kassab, a ticket składał się wyłącznie z członków PSD. W przemówieniu Caiado powołał się na czterdzieści lat doświadczenia politycznego i skrytykował polaryzację między obozem Luli a Flávia Bolsonaro. Kandydaturę zarejestrował w TSE 14 sierpnia.
O pozostałych kandydatach pisałam w postach o Luli, Flávio Bolsonaro, Romeu Zemie, Renanie Santosie i Auguście Cury.
Co proponował Caiado: program wyborczy
Program Caiado koncentrował się na kilku tematach:
Bezpieczeństwo publiczne: utworzenie Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego i zaproszenie na ministra prokuratora z São Paulo Lincolna Gakiyę, znanego ze śledztw przeciwko organizacji przestępczej PCC. Plan przewidywał także ustawę o „terroryzmie domowym" obejmującą frakcje przestępcze i milicje kontrolujące terytorium, kary do 45 lat więzienia, 40 więzień o zaostrzonym rygorze, obniżenie wieku odpowiedzialności karnej do 16 lat za najpoważniejsze przestępstwa i większą autonomię gubernatorów w sprawach bezpieczeństwa.
Finanse publiczne: stabilizacja długu publicznego już w pierwszym roku rządów. Zapytany o możliwego ministra finansów, wymienił Armínia Fragę, byłego prezesa banku centralnego.
Koniec reelekcji: poprawka konstytucyjna znosząca możliwość reelekcji prezydenta, gubernatorów i burmistrzów, obejmująca także prezydenta wybranego w 2026 roku.
Amnestia dla Bolsonaro: zapowiedź amnestii dla Jaira Bolsonaro, skazanego w 2025 roku za próbę zamachu stanu, i apel, by kraj przestał wracać do tematu ataków z 8 stycznia 2023 roku. Więcej o Bolsonaro napisałam w osobnym poście.
Surowce strategiczne: wśród tematów wymieniał także ziemie rzadkie, o których pisałam w poście o ziemiach rzadkich i minerałach krytycznych.
W kampanii Caiado przedstawiał się jako kandydat doświadczony w zarządzaniu i „trzecia droga" między Lulą a obozem Bolsonaro. Komentatorzy zwracali jednak uwagę, że politycznie bliżej mu do prawicy niż do centrum. W debacie telewizyjnej 23 sierpnia 2026 roku, w której wzięli udział m.in. Augusto Cury i Renan Santos, odwoływał się głównie do wyników rządów w Goiás.
Wybory 2026: wynik i poparcie dla Flávia Bolsonaro
W sondażach przed wyborami poparcie dla Caiado oscylowało wokół kilku procent (od 3 do 6 procent, zależnie od scenariusza). Pod koniec sierpnia wyprzedził go w sondażu BTG/Nexus Augusto Cury. W pierwszej turze 4 października 2026 roku Caiado zdobył 2,18 procent głosów ważnych (około 2,6 miliona głosów) i zajął piąte miejsce. Do drugiej tury weszli Flávio Bolsonaro (47,03 procent) i Lula (45,16 procent). Łącznie czterej kandydaci „trzeciej drogi", czyli Cury, Santos, Caiado i Zema, zdobyli 7,58 procent głosów ważnych.
Po wyniku Caiado powiedział, że nie wygrał, ale „upadł na stojąco". Kassab ogłosił neutralność PSD w drugiej turze, ale 6 października Caiado poparł Flávia Bolsonaro, tłumacząc to konsekwencją swojej czterdziestoletniej walki z PT. Flávio zapowiedział z kolei, że w razie wygranej zwiększy transfery środków do Goiás i przeniesie na poziom federalny elementy modelu bezpieczeństwa Caiado. Poparcie Flávia zadeklarowali także Cury i Zema.
W Goiás ugrupowanie Caiado wypadło lepiej niż on sam: Daniel Vilela wygrał wybory gubernatorskie w pierwszej turze, a żona Caiado, Gracinha Caiado, została wybrana na senatorkę (ponad 1,45 miliona głosów). Komentatorzy z Goiás zwracali uwagę, że Caiado nie otrzymał w prezydenckim głosowaniu takiego poparcia jak sojusznicy w wyborach stanowych.
Drugą turę 25 października 2026 roku wygrał Lula z wynikiem 51,79 procent. Szczegółowo opisałam to w poście o wynikach wyborów w Brazylii 2026. W 1989 roku Caiado poparł w drugiej turze rywala Luli, który wygrał, a w 2026 roku rywala Luli, który przegrał.
Co dalej z Caiado: stan na koniec października 2026 roku
Po zakończeniu wyborów Caiado nie sprawuje urzędu: odszedł z funkcji gubernatora w marcu 2026 roku i nie ubiegał się o inny mandat. Po pierwszej turze zapowiedział, że pozostanie aktywny w polityce. Jego grupa polityczna utrzymała władzę w Goiás: gubernatorem jest Daniel Vilela, a Gracinha Caiado została wybrana do Senatu. Partią Caiado pozostaje PSD, na której czele stoi Gilberto Kassab.
Caiado na tle brazylijskiej prawicy
Caiado od lat należy do czołowych postaci lobby rolniczego w Kongresie i reprezentuje twardą linię w sprawach bezpieczeństwa. Nie jest jednak wprost częścią obozu Bolsonaro, a jego relacje z byłym prezydentem były zmienne: w wyborach samorządowych w Goiânii w 2024 roku Caiado i Bolsonaro poparli różnych kandydatów, a wygrał ten, którego wspierał Caiado. W 2026 roku Caiado zapowiadał amnestię dla Bolsonaro, a po pierwszej turze poparł jego syna.
Wynik 2,18 procent pokazuje też, jak trudno kandydatom spoza dwóch głównych obozów przebić się w Brazylii przez polaryzację. Jakie były zasady i przebieg wyborów 2026, opisałam w poście o wyborach prezydenckich w Brazylii.
Dlaczego warto znać Ronaldo Caiado, jeśli mieszkasz w Polsce?
Historia Caiado pomaga zrozumieć, jak głęboko brazylijska polityka bywa zakorzeniona w sporach o ziemię, które dla Polaka mogą brzmieć jak odległa historia, a w Brazylii wciąż wpływają na kampanie wyborcze. Jeśli masz brazylijskiego partnera lub znajomych z terenów rolniczych, prędzej czy później usłyszysz słowo „ruralista". Warto wiedzieć, że spopularyzowała je właśnie organizacja, którą współtworzył Caiado.
Jest to również ciekawy przykład polityka, który buduje wiarygodność na długim stażu i wynikach rządzenia stanem, a nie na popularności w mediach społecznościowych. W Polsce politycy też zmieniają partie, ale w Brazylii szyldy zmieniają się tak często, że nawet nazwa PSD oznaczała w 1989 i w 2026 roku dwie różne partie.
Podsumowanie
Ronaldo Caiado to polityk o czterdziestoletnim stażu, który zaczynał jako lekarz i współzałożyciel organizacji broniącej wielkich właścicieli ziemskich, a potem został deputowanym, senatorem, dwukrotnie wybranym gubernatorem i kandydatem na prezydenta. Jego zwolennicy podkreślają skuteczność w polityce bezpieczeństwa, krytycy wskazują na UDR, wysoką śmiertelność w działaniach policji i spory sądowe. Wybory 2026 pokazały z kolei, że poparcie, jakie miał w Goiás, nie przełożyło się na wynik w skali kraju.
Biografia Caiado pokazuje, jak długo brazylijskie spory o ziemię, bezpieczeństwo i władzę potrafią żyć w jednym życiorysie.
Jeśli chcesz śledzić kolejne teksty o brazylijskiej polityce i kulturze, zapraszam do zapisania się do mojego newslettera Brasletter oraz na Instagram @brazyliada.
FAQ
Kim jest Ronaldo Caiado? Ronaldo Ramos Caiado to brazylijski polityk prawicy, lekarz ortopeda i producent rolny, który w 1985 roku współzałożył organizację rolników UDR. Był deputowanym federalnym, senatorem i gubernatorem Goiás, a w 2026 roku kandydował na prezydenta z ramienia PSD.
Ile lat ma Ronaldo Caiado? Urodził się 25 września 1949 roku, więc 25 września 2026 roku skończył 77 lat.
Skąd pochodzi Ronaldo Caiado? Pochodzi z Anápolis w stanie Goiás w środkowej Brazylii. Należy do rodziny polityków i właścicieli ziemskich: jego dziadek był senatorem, a inni krewni rządzili Goiás.
Z jakiej partii jest Ronaldo Caiado? W 2026 roku startował z ramienia PSD, do którego przeszedł w marcu z União Brasil. Wcześniej był m.in. w PFL i DEM. W 1989 roku kandydował z poparciem starego PSD, które nie ma związku z dzisiejszą partią o tej samej nazwie.
Ile razy Caiado kandydował na prezydenta i z jakim wynikiem? Dwa razy. W 1989 roku zdobył około 0,7 procent głosów i zajął dziesiąte miejsce spośród 22 kandydatów. W 2026 roku uzyskał 2,18 procent głosów ważnych i zajął piąte miejsce.
Czym była UDR i jaką rolę odegrał w niej Caiado? UDR (União Democrática Ruralista) to organizacja założona w 1985 roku w Goiás przez właścicieli ziemskich w reakcji na Narodowy Plan Reformy Rolnej. Caiado był jednym z założycieli i stał na jej czele pod koniec lat 80. Organizacja jest do dziś przedmiotem sporów: zwolennicy widzą w niej obronę prawa własności, krytycy wiążą ją z przemocą na wsi.
Co Caiado zrobił jako gubernator Goiás? Rządził stanem od 1 stycznia 2019 roku do 31 marca 2026 roku. Jego rząd podkreśla spadek zabójstw i przestępstw przeciwko mieniu, a dane Brazylijskiego Rocznika Bezpieczeństwa Publicznego wskazują na spadek wskaźnika zabójstw o 52,1 procent w sześć lat. Krytycy zwracają uwagę na wysoką liczbę zgonów w interwencjach policji.
Czy Caiado jest nadal gubernatorem Goiás? Nie. Zrezygnował 31 marca 2026 roku, aby kandydować na prezydenta, a jego następcą został Daniel Vilela, wybrany na gubernatora w październiku 2026 roku.